Truyện kể :
Có 1 vị Vua và Hoàng Hậu rất nhân từ, đạo
đức và sáng suốt nhưng lại không có con. Vào những ngày rằm
hay các ngày hội lớn, Hoàng hậu thường đi Chùa để cầu
tự...những thánh điện, động đền, tượng cốt nào linh thiên nhất cũng đều có mặt của
bà để viếng bái, hy vọng rằng sẽ sanh được 1 qúy tử để truyền ngôi...nhưng
không fải những gì vua muốn là được cho dù tin rằng với tấm lòng chân thành đáp ứng bao nhiêu điều thiện nguyện thì việc cầu xin là sẽ Có, nhưng sự thất vọng nầy đã kéo dài hằng mấy mươi năm và rồi hoàng hậu đã lâm
trọng bệnh, không 1 vị lương y tài giỏi nào có thể đến ch́ữa trị lành bệnh
cho bà...
- Thưa Hoàng thượng, Hoàng hậu đang mang tâm bệnh,
bệnh gì thần cũng chữa được duy chỉ bệnh tâm là thần xin Hoàng thượng hãy tha thứ cho hạ thần...
Hoàng thượng nghe xong thở dài rồi hỏi :
- Vậy thì trẩm fải làm như thế nào đây ?
- Thưa Hoàng thượng, chỉ cần làm được đúng theo nguyện vọng của Hoàng hậu thì bà sẽ tự nhiên khỏi bệnh.
Vua giải thích
- Khanh có biết rằng Hoàng hậu muốn sanh 1 hoàng nhi mà từ bấy lâu nay chưa được không ?
rồi vị vua nói tiếp :
- bây giờ Hoàng hậu tuổi đã lớn thì việc sanh nỡ cho dù có thể cũng rất khó khăn...
rồi vị lương y góp ý :
- hay là ngài xin con nuôi được không ?
- trẩm có suy nghĩ việc nầy từ lâu...nhưng làm sao có thể tìm được 1 người xứng đáng trong vô số người được chứ...
- xin Hoàng thượng hãy triệu hội quần thần lại xin ý kiến.
Hôm
sau, sau khi hỏi ý của Hoàng hậu thì vua cho mời, Quốc sư đại
nhân và Đô đốc đại tướng quân nhập triều để bàn
mật kế
hoạch...sau khi họp xong vua bèn ra yiết chỉ, tất cả thanh niên
trong nước tuổi từ 10 đến 15 không phân biệt giai cấp đến ngày
rằm tháng nầy đều fải nhập triều để dự thi chọn làm Thái
tử...
Đến ngày, tất cả thanh niên trong nước đều có mặt, vua truyền chỉ:
-Đây
là các loại hạt giống tốt, các thí sinh có quyền tự chọn cho mình rồi
đem về trồng...sau 3 tháng đúng ngày rằm các thí sinh đem cây
của mình đã gieo trồng đến để vua và hoàng hậu chấm điểm,
nếu cây nào cao, đẹp nhất và xanh tươi nhất mà Hoàng hậu thích
nhất thì thí sinh đó sẽ được chọn làm Thái tử...
Đúng
ngày rằm của 3 tháng sau, trước sân triều tất cả các cây kiểng
đều được mang đến và mỗi thí sinh đều cầm trên tay chậu bông của mình, có cây trồng của con các vị quan để trong 1
cái chậu bằng vàng, bạc, thủy tinh và các chậu cổ trông thật
đẹp mắt...Hoàng hậu lần lượt đi duyệt từng hàng ngang, cây nào
bà cũng đều khen ngợi và thích thú...cuối cùng bà thấy 1
cậu bé trên tay cầm 1 chậu đất mà không có một cây nào bà bèn hỏi :
- con không có dự thi sao ?
Cậu bé chấp tay cung kính thưa :
- bẩm thưa Hoàng hậu, con có dự thi ạ
- vậy thì cây của con đâu ?
- dạ thưa nó nằm trong cái chậu nầy...
thấy Hoàng hậu trố mắt nhìn như thắc mắc điều gì cậu bé bèn giải thích :
-
con đã ươm nó trong đây, hàng ngày con đều tưới nước và bón
phân, tối con cũng ôm nó mà ngủ vì sợ bị ốc
ăn...nhưng...xin hoàng hậu tha tội....
Hoàng hậu nghe cậu bé giải thích xong bèn nói lớn tiếng :
-
tại sao tất cả mọi người đều ươm trồng được mà con không ươm
trồng được...con hãy theo ta đi giải thích với Hoàng thượng.
Rồi
bà dắt cậu bé đi đến gặp Hoàng thượng. Trước mặt bao
nhiêu là bá quan văn võ và đại hội thí sinh, cậu bé tay bưng
chậu đất chân qùy trước chánh điện...trên có Vua, Quốc sư đại
nhân và Đô đốc đại tướng quân, cả 3 người đang ngồi nghe Hoàng hậu đệ trình sự việc...nghe xong vị Đô-đốc đại tướng
quân tay cầm thanh gươm bước tới rồi hỏi cậu bé với giọng lớn
tiếng :
- ngươi có biết việc làm của ngươi là phạm tội
khi Quân không ?
Cậu bé đáp :
- dạ thưa ngài biết...
viên đại tướng nói tiếp :
- biết tại sao không trồng? có fải ngươi ăn nó rồi không ?
-
dạ thưa ngài, nếu con ăn nó thì chỉ no được 1 buổi còn nếu như con
trồng được thì cả đời ăn cũng không hết, nay trồng không được
con xin chịu tội.
Viên đại tướng quân rút thanh gươm ra để lên cổ của cậu bé rồi nói lớn :
-
ngươi có biết tội khi Quân là xử chết không ? phạm thượng là
xử chém, ngươi có bằng lòng với cái chết của ngươi ngay bây
giờ không ?
- dạ thưa ngài dù chết ngay bây giờ, chết trước
hay chết sau có khác gì ? đời người chỉ chết có 1
lần, nếu được chết với 1 tấm lòng trong sạch thì hôm nay là 1
ngày vinh dự cho con...
Nghe cậu bé nói xong Vua và Hoàng hậu bước đến ôm chầm lấy cậu bé và nói :
- Con là Hoàng nhi của ta, con chính là Thái tử của thiên hạ
Nói
xong Vua, Hoàng hậu, Quốc sư và Đô đốc tuyên bố trước đại hội
là Thái tử đã được chọn, bá quan trong triều cực lực phản đối
về việc quyết định nhanh chóng của triều đình vì đã không giữ đúng như
lời hứa trong nội quy, các vị quan hầm hổ bực tức lên tiếng
phản đối, Vua mới mạnh dạng tuyên bố :
- Các khanh và
đại chúng hãy nghe đây, hôm nay là ngày vui của trẩm, Hoàng hậu
và quốc dân cho nên trẩm tha tội chết cho các khanh và thần
dân...
Mọi người xôn xao thắc mắc, người nhìn qua kẻ ngó lại
không hiểu rõ tại sao, viên Đô đốc đại tướng quân tay cầm bảo kiếm bước tới rồi
nói lớn:
- Hoàng thượng tha tội chết là phúc cho các ngươi đấy sao không qùy xuống mà tạ tội xin tha mạng? ta hỏi các ngươi, tất cả các
hạt giống đó đã được
luộc chín rồi thì các cây do đâu mà nãy sinh...?
Tuêquang sưu tầm.